‘Εχει ένα εντυπωσιακό βιογραφικό σημείωμα, με δραστηριότητες που αγγίζουν σχεδόν όλο το φάσμα του κόσμου του θεάτρου: Δεν έχει αρκεστεί μόνο να “παίξει” σε παραστάσεις ως ηθοποιός, αλλά έχει γράψει και η ίδια έργο, έχει μεταφράσει άλλα, έχει σκηνοθετήσει παραστάσεις, διδάσκει . Εκτός από το Θέατρο, έχει παρουσία και συμμετοχές και στον Κινηματογράφο. Η Ρηνιώ Κυριαζή, εντυπωσιάζει φέτος , στην πολύ ευαίσθητη παράσταση “Το μικρό Πόνυ” του Πάκο Μπεθέρα στο Θέατρο 104, στο ρόλο μιας μητέρας (ρόλο που πρόσφατα απέκτησε και στη ζωή της) που έρχεται αντιμέτωπη με το γεγονός της διαφορετικότητας του παιδιού της μέσα σ’ εναν σκληρό κόσμο.
Ηθοποιός, συγγραφέας, μεταφράστρια, δασκάλα. Πως προέκυψε αυτή η πολύπλευρη ενασχόλησή σου με την τέχνη του θεάτρου; Τί σου προσφέρει σαν ανθρώπινη οντότητα η τέχνη της υποκριτικής;
Το θέατρο είναι μια πολύπλευρη τέχνη όχι μόνο γιατί για τις ανάγκες του κάθε ρόλου ο ηθοποιός καλείται να αναπτύξει διαφορετικές πλευρές του εαυτού, να μάθει να χορεύει, να τραγουδάει, να διαβάζει, να ξιφασκεί, να μιλάει διαφορετικές γλώσσες, προφορές, να μαγειρεύει, να πλέκει, να οδηγεί… αλλά και γιατί πολύ συχνά το θέατρο συμβαίνει χειροποίητα. Έχουμε χτίσει και γκρεμίσει τοίχους, έχουμε κουβαλήσει σκηνικά, έχουμε σφουγγαρίσει χώρους προβών, έχουμε γράψει, έχουμε μεταφράσει. Προκύπτει από ανάγκη πολλές φορές αλλά και από έρωτα για το όλον. Αυτό δεν σημαίνει ότι είμαι συγγραφέας ή μεταφράστρια απλώς έχω δοκιμαστεί για τις ανάγκες πάντα του θεάτρου.
Αποφοίτησες από τη Σχολή του Εθνικού Θεάτρου. Έχεις κρατήσει κάτι από τις σπουδές σου εκεί;
Η περίοδος της σχολής ήταν πολύ δημιουργική για μένα, γεμάτη εκπλήξεις. Η μεγαλύτερη ότι όλοι μας, μέσα από την πίεση της ζωής, αναπνέουμε λάθος, μιλάμε λάθος, κινούμαστε και άρα σκεφτόμαστε λάθος. Σώματα εγκλωβισμένα που υποφέρουν, μακάρι ο καθένας να είχε την ευκαιρία να περάσει από μια σπουδή ηθοποιού, θα έσωζε τον εαυτό του. Βέβαια ιδανική σπουδή ηθοποιού δεν υπάρχει και δεν εξαντλείται, ακόμα και για πάντα μαθαίνουμε ή μάλλον ξεχνάμε, παλεύουμε να ξεχάσουμε το λάθος.
Τι σημαίνει να είσαι ηθοποιός σήμερα το 2018 στην Ελλάδα της κρίσης. Πρέπει κατά την άποψή σου η τέχνη να παίρνει θέση απέναντι στα προβλήματα και τους προβληματισμούς της κοινωνίας και του ανθρώπου;
Η δυσκολία είναι μεγάλη. Είναι σχεδόν αδύνατον κάποιος να καταφέρει να ζει από το θέατρο. Οι περισσότεροι κάνουμε παράλληλα πολλά άλλα για να επιβιώσουμε, έτσι όμως δεν μπορεί κανείς να αφιερωθεί στην τέχνη του. Πολύ συχνά κουράζεται, μελαγχολεί ή τα παρατάει.
Η τέχνη δεν είναι προϊόν πολυτελείας, το αντίθετο. Μπορεί να είναι φτιαγμένη από τα πιο φτηνά υλικά που τα μεταμορφώνει σε ό,τι πολυτιμότερο. Είναι αναγκαία στην καθημερινότητα καθενός είτε την παράγει είτε την εισπράττει, χωρίς αυτή η ζωή είναι ανυπόφορη. Η τέχνη είναι θέση, παίρνει θέση ήδη από την πρόθεσή της να γεννηθεί, να αντισταθεί στη ματαιότητα, τη φτήνια, τη γκρίνια, την απογοήτευση, διαρκώς μάχεται. Είναι φτιαγμένη από τα προβλήματα και στέκεται απέναντι στα προβλήματα.
Θέατρο ή κινηματογράφος; και γιατί;
Και τα δυο! Το σινεμά είναι μαγικό τότε που όλο το συνεργείο στέκεται πάνω από τη στιγμή με ιερότητα λες και θα γεννηθεί στ’ αλήθεια κάτι, κάτι που είναι απαραίτητο να αποτυπωθεί. Το θέατρο είναι άυλο, αφήνει μόνο ένα χνάρι σε όσους το παρακολούθησαν και χάνεται στο χρόνο. Αυτό το αδυσώπητο, μόνο εδώ και τώρα.
Ένας ρόλος που έχεις λατρέψει, ένας ρόλος που θα’ θελες να σου δοθεί η ευκαιρία να παίξεις…
Αν σκεφτώ την πεταλούδα από ‘τα μάγια της πεταλούδας’, την Ρίτα από ‘τον μικρό Έγιολφ’, την Ισμήνη από την ‘Αντιγόνη’, τον Βρούτο από τον ‘Ιούλιο Καίσαρα’ ή την Ιρένε από ‘το μικρό πόνι’ είναι τόσο διαφορετικοί μεταξύ τους και τόσο μακρινοί από μας. Κάθε φορά τρομάζεις απέναντι σ’ αυτό που πρέπει να προσεγγίσεις. Κάποιες φορές όμως είναι σαν όλοι να θέλουν να πουν το ίδιο πράγμα, σαν όλοι να είναι κραυγές αγωνίας μέσα στο σκοτάδι. Θα ‘θελα να παίξω πολλά, σχεδόν τα πάντα, να ζω μόνο μέσα σ’ αυτό το ταξίδι της μεταξύ μας διαφοράς και ομοιότητας.
“Το Μικρό Πόνυ” στο Θέατρο 104. Τι πραγματεύεται η παράσταση, ποιός ο δικός σου ρόλος και γιατί θα πρότεινες σε κάποιον να την παρακολουθήσει.
Στο “Μικρό Πόνι” του Πάκο Μπεθέρα η Ιρένε είναι μια γυναίκα που τρομάζει μπροστά στην συνειδητοποίηση πως το παιδί της είναι διαφορετικό. Διαφορετικό μέσα σ’ ένα σκληρό κόσμο. Στην προσπάθειά της να το προστατεύσει αντί να το αγκαλιάσει, του επιτίθεται. Η γνώμη του κόσμου γίνεται και δική της γνώμη και παλεύει να το στρέψει στο ‘σωστό’, στο ‘φυσιολογικό’, στο ‘αποδεκτό’. Η αλήθεια του παιδιού ξεμπροστιάζει την κοινωνία, το σχολικό σύστημα, την οικογένεια, τις σχέσεις των ανθρώπων. Το έργο αυτό αξίζει να το παρακολουθήσει ο καθένας μας για να αναρωτηθεί γιατί έχουμε την ανάγκη να κλεινόμαστε σε κουτάκια, σε ταμπέλες, να κόβουμε ό,τι περισσεύει, να γινόμαστε αγέλες λύκων ενάντια στους αδύνατους, να φοβόμαστε τόσο, να λέμε τόσα ψέματα, να καταστρέφουμε τα παιδιά μας και τα παιδιά μέσα μας.
Το θέμα του έργου προφανώς και αφορά πάρα πολύ κόσμο, γονείς, παιδιά, δασκάλους. ‘Εχει υπάρξει κάποιο συμβάν στην παράσταση από ανθρώπους που βιώνουν τις ίδιες καταστάσεις;
Πολλοί άνθρωποι έχουν μοιραστεί δυνατές εμπειρίες ζωής μαζί μας. Κάποιοι μας έχουν περιγράψει την απόφασή τους να μιλήσουν στους γονείς τους για τις σεξουαλικές προτιμήσεις τους και τις αντιδράσεις των γονιών τους. Άλλοι που πρωτοστατούν σε αγώνες για την κατάκτηση δικαιωμάτων, τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν. Εκπαιδευτικοί για περιστατικά που τους δυσκόλεψαν ή λεπτούς χειρισμούς που έπρεπε να κάνουν για να βοηθήσουν, για τις ελλείψεις του εκπαιδευτικού συστήματος. Ειδικοί παιδαγωγοί και ψυχοθεραπευτές έχουν επισημάνει την ευαισθησία και τη γνώση με την οποία είναι γραμμένο το κείμενο. Πολλοί γονείς αναρωτήθηκαν για την στάση απέναντι στα παιδιά τους και πολλά παιδιά για τους γονείς
Η συνεργασία σου με τη σκηνοθέτη του Μικρού Πόνυ Σοφία Καραγιάννη αλλά και με τον συμπρωταγωνιστή σου Κωνσταντίνο Γιαννακόπουλο επί σκηνής στην όλη διαδικασία επεξεργασίας και στησίματος της παράστασης πως ήταν;
Καμιά φορά σκέφτομαι ότι επέλεξα να κάνω θέατρο γιατί δεν μου έφτασε το παιχνίδι που έπαιξα παιδί. Όταν η πρόβα είναι ένα τέτοιο παιδικό παιχνίδι είναι απόλαυση και ο Κωνσταντίνος Γιαννακόπουλος ένας πολύ καλός συμπαίχτης. Βουτήξαμε σ’ αυτό με εμπιστοσύνη και παιδική μανία και η Σοφία Καραγιάννη θέλησε να μας μπάσει στο θέμα του έργου ύπουλα. Έτσι το σκηνοθέτησε, σαν ένα παιδικό παιχνίδι που σιγά-σιγά μπορεί να αποκαλύψει όλη τη φρίκη χωρίς συναισθηματισμούς, μέσα από την ‘αλήθεια’.
Σχέδια για το μέλλον, υπάρχουν;
Αυτόν τον καιρό έχω αναλάβει μια ομάδα εφήβων που θα παρουσιάσει τη δουλειά της στα μέσα Απριλίου στο youth festivalστο πλαίσιο των εκπαιδευτικών προγραμμάτων της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών. Επίσης πρωταγωνιστώ σε μια ταινία γαλλικής παραγωγής με θέμα τους ‘Όρνιθες’ του Αριστοφάνη, ο χορός των πουλιών είναι οι κάτοικοι των Καναρίων νήσων όπου μιλούν για γλώσσα σφυριχτή! Η προετοιμασία είναι πολύ απαιτητική και δημιουργική.
του Κώστα Ζήση 3/2/2018
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ “ΤΟ ΜΙΚΡΟ ΠΟΝΥ” ΣΤΟ ΘΕΑΤΡΟ 104 ΕΔΩ
Η Ρηνιώ Κυριαζη γεννήθηκε στα Γιάννενα.
Είναι απόφοιτος της Ανωτέρας Σχολής Δραματικής Τέχνης του Εθνικού Θεάτρου
και του Τμήματος Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία του Πανεπιστήμιου Αθηνών. Έχει σπουδάσει συστηματικά τη μέθοδο φωνής της Μίρκας Γεμεντζάκη, τη μέθοδο freeing the natural voice της Kristin Linklater στο Columbia University of New York και τη μέθοδο του Roy Hart με τον Jonathan Hart στο NewYorkUniversity και στο Roy Hart centre.
Διδάσκει το μάθημα της Αγωγής του Λόγου στο Τμήμα Θεάτρου της Σχολής Καλών Τεχνών του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης από το 2010, στην Ανωτέρα Σχολή Δραματικής Τέχνης ‘Αρχή’ της Νέλλης Καρρά από το 2008 και στην Δραματική Σχολή Αθηνών ‘Γ. Θεοδοσιάδη’ από το 2014. Δίδαξε στο Λύκειο Επιδαύρου 2017 σεμινάριο με τίτλο “Η φωνή του θρήνου”.
Έχει πραγματοποιήσει τη φωνητική διδασκαλία στην παράσταση ‘Πέρσες’ του Αισχύλου, σε σκηνοθεσία Dimiter Gotscheff με το Εθνικό Θέατρο, Επίδαυρος 2009, στις ‘Βάκχες’ του Ευριπίδη σε σκην. Έκτορα Λυγίζου, Φεστιβάλ Αθηνών, Επίδαυρος 2017, στην ‘Ηλέκτρα’ του Σοφοκλή σε σκην. Δημήτρη Ξανθόπουλου όπου δημιούργησε και τα ηχητικά-μουσικά τοπία, και σε σειρά παραστάσεων στο Απλό θέατρο του Αντώνη Αντύπα και στο θέατρο του Νέου Κόσμου. Έχει σκηνοθετήσει ‘Τα μάγια της πεταλούδας’ του Φ.Γ.Λόρκα για το Δη.Πε.Θε.Ιωαννίνων και την παράσταση “Μεταξύ Φαλήρου και Κορυδαλλού” για το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά.
Έχει γράψει το θεατρικό έργο ‘Η Μεγάλη Άρκτος’ που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ‘το Ροδακιό’. Έχει μεταφράσει από τα γαλλικά το έργο της Alexandra Badea, ‘Ακραιόφιλο’ .
Ως ηθοποιός έχει συνεργαστεί μεταξύ άλλων με τους σκηνοθέτες Dimiter Gotshceff, Λευτέρη Βογιατζή, Γιάννη Χουβαρδά, Θοδωρή Γκόνη, Νίκο Φλέσσα, Βίκτορα Αρδίττη, Elisabeth Marie, Άσπα Τομπούλη, Αύρα Σιδηροπούλου, Νίκο Καμόντο, Δημήτρη Μπίτο, Νίκο Χατζηπαπά, Άννα Συνοδινού και Διονύση Σαββόπουλο.
Έχει παρουσιάσει την παράσταση ‘Φεύγουσα κόρη’ σε σκηνοθεσία Μίρκας Γεμεντζάκη, βασισμένη στο διήγημα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη ‘Μια ψυχή’ και στη μελέτη, έρευνα και καταγραφή που έχει πραγματοποιήσει πάνω σε παραμύθια, νανουρίσματα και μοιρολόγια της Ηπείρου. Για την παράσταση αυτή ήταν προτεινόμενη για το βραβείο Μελίνας Μερκούρη 2007.
Στον κινηματογράφο έχει παίξει στην ταινία του Τώνη Λυκουρέση ‘Σκλάβοι στα δεσμά τους’, στον ‘Ανεμιστήρα’ του Δημήτρη Μπίτου και στο ‘Μαξιλάρι’ του Κωνσταντίνου Κακογιάννη καθώς και σε μικρού μήκους του Ευθύμη Kosemund Σανίδη και Δημήτρη Νάκου.
