Ο Αλεξάντρ Πούσκιν (Alexander Sergeyevich Pushkin (1799 – 1837) έχει χαρακτηριστεί ως ο θεμελιωτής της νεότερης ρωσικής λογοτεχνίας και κυκλοφορεί τη νουβέλα του, ‘’Ντάμα Πίκα’’ (Пиковая дама)το 1833, που παρουσιάζεται ως όπερα από τον Πιοτρ Ιλίτς Τσαϊκόφσκι το 1890.
Η παράσταση που παρακολουθήσαμε, στο Θέατρο της οδού Κεφαλληνίας, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, ομολογώ, είναι μια εύστοχη θεατρική μεταφορά της νουβέλας αυτής.
Στο Ελληνικό Θέατρο μεταφέρεται για πρώτη φορά μέσω της εξαιρετικής και ‘’ψαγμένης’’ απόδοσης – διασκευής της Έλσας Ανδριανού.
Απεικόνισε με μαεστρία τον μυστηριώδη, σκοτεινό, με μεταφυσικές ροπές κόσμο της εποχής του συγγραφέα, που περιγράφεται με άκρως ρεαλιστικό αλλά και εμβριθώς αλληγορικό τρόπο. Γύρω από τον Χέρμαν (το κεντρικό πρόσωπο του έργου) περιστρέφεται η δράση. Όπου ο εγκρατής αυτός νεαρός στρατιωτικός μετουσιώνεται σε παθιασμένο παίχτη της τράπουλας.
Το έναυσμα είναι το μυστικό που κατέχει η κόμισσα Άννα Φεντότοβνα, σχετικά με τρία τραπουλόχαρτα που θα εξασφαλίσουν στον Χέρμαν σίγουρο κέρδος και χωρίς κανένα ρίσκο.
Το αποτέλεσμα θα είναι τραγικό καθώς ο κυνισμός του, η αλαζονεία του και η μανία για το εύκολο κέρδος, τον ωθεί να εκμεταλλευτεί επαίσχυντα την αγνή και ευκολόπιστη προστατευόμενη της κόμισσας, τη Λίζα, θα τον οδηγήσει να επιφέρει τον θάνατο της Φεντότοβνα και στο τέλος και στην δική του καταλυτική καταδίκη.
Με την τρέλα του μυαλού να τον κατατρύχει, με το φάντασμα της κόμισσας (ή μήπως ο εφιάλτης που γεννά το ταραγμένο του μυαλό;) να τον καθορίζει και μόνο τέσσερις λέξεις να μπορεί ν’ αρθρώνει. ‘’Τρία, επτά, άσος’’, ‘’τρία, επτά, ντάμα’’.
Ο Στάθης Λιβαθινός που σκηνοθέτησε την παράσταση (με βοηθό του την Ηλέκτρα Μαγγίνα) και έκανε και την δραματουργική επεξεργασία κυριολεκτικά εδώ, δημιουργεί ένα παραστασιακό περιβάλλον που εδράζεται στην περιπαικτικότητα (ενίοτε και στην υποδόρια κωμικότητα η οποία αναδύεται και στην νουβέλα), εφευρίσκει με ευρηματικότητα σκηνικούς προσδιορισμούς, απαραίτητους για την μικρή σκηνή του Θεάτρου Κεφαλληνίας.
Αλλά… το κυρίαρχο ευφάνταστο στοιχείο (όσο και τρομακτικό) που καθορίζει όλη την παράσταση, είναι αυτό της δημιουργίας ενός πνεύματος απρόβλεπτου και αέναου (δεν υπάρχει ως χαρακτήρας στην νουβέλα), που ορίζει την πορεία, τη συνέχεια και την ατέρμονη κυκλική περιστροφή των πράξεων, των συναισθημάτων, των αντιδράσεων και κυρίως την υπαρξιακή σύνδεση και αποσύνθεση, επί μίας κινούμενης πλατφόρμας (ενός καρουζέλ – Σκηνικό – κοστούμια Ελένης Μανωλοπούλου με βοηθό την Έμιλυ Κουκουτσάκη).
Με αυτήν την περιστροφή που το Πνεύμα ορίζει, αλλάζουν χώροι, χρονικά διαστήματα, επαναφορά από το χθες (φλας μπάκ) στο τώρα του έργου, μεταξύ Ζωής και Θανάτου.
Ιδιαίτερη μνεία στην ερμηνεία της Δήμητρας Χατούπη που με πειστικότητα υποδύεται αυτό το Πνεύμα – Σύνδεση με τα δρώμενα.
Σε μια αποδοτικότατη, στέρεα, άκρως πειστική και σωστά τοποθετημένη ερμηνεία, απολαύσαμε την Μπέττυ Αρβανίτη ως κόμισσα Άννα Φεντότοβνα, σε μια ακόμη από τις σταθερά πολλές και πάντα καλές ερμηνευτικές της παρουσίες.
Έχει η κ. Αρβανίτη την εμπειρία, πόσο μάλλον την θεατρική ικανότητα να μεταμορφώνεται, να μετατοπίζεται από την όποια μανιέρα και να προσφέρει μια καθοριστική ερμηνευτική προβολή.
Επιβαλλόμενοι ερμηνευτικά οι… Νίκος Αλεξίου. Ο έμπειρος αυτός ηθοποιός, σε τέσσερεις ρόλους (χαρτοπαίκτης, σύζυγός κόμισσας, Σαν Ζερμέν), αλλά ως Τσεκαλίνσκι προσφέρει μια αποδοτικότατη, στέρεη ερμηνεία στον συγκεκριμένο ρόλο.
Παναγιώτης Καμμένος, εξαιρετικός ως Πρίγκιπας Πάβελ Αλεξαντροβίτς Τόμσκι, εγγονός της Κόμισσας, ο Γιάννης Σύριος στον σημαντικό ρόλο του Χέρμαν, μας δημιούργησε την αίσθηση του ανώριμου κυρίαρχου χαρακτήρα.
H Εύα Σιμάτου ως Λιζαβέτα Ιβάνοβνα, προστατευόμενη της Κόμισσας, ενδύθηκε στην κυριολεξία τον χαρακτήρα και μ’ έναν αξιοζήλευτο τρόπο διαχειρίστηκε χωρίς υπερβολές τα εκφραστικά της μέσα, για να αποδώσει αυτό το άβγαλτο κορίτσι, το άκρως συναισθηματικό, μια εύκολη λεία στις ορέξεις του Χέρμαν.
Η κ. Σιμάτου κατάφερε με την ερμηνευτική της ικανότητα, να πείσει για όλα αυτά τα στοιχεία που καθορίζουν το χαρακτήρα της Λιζαβέτας. Να συμπληρώσω δε, ότι είναι και εξαιρετική… μπαλαρίνα.
Στην απαιτούμενη υποβλητικά ατμόσφαιρα της παράστασης λειτούργησαν καθοριστικά…
Η σημαντική Επιμέλεια κίνησης της Άννας Μάγκου, οι, επίσης σημαίνουσας προβολής Φωτισμοί του έμπειρου Αλέκου Αναστασίου, καθώς και ο Ηχητικός σχεδιασμός – περιβάλλον, σύνθεση – διασκευή κομματιών του εξαιρετικού Τηλέμαχου Μούσα, όσο και η Μουσική Επιμέλεια του Νέστορα Κοψιδά.
Ο Γιάννης Παμούκης μας μετέφερε στην εποχή της δεκαετίας του 1800 με τον Σχεδιασμό των κομμώσεων, τις περούκες και το μακιγιάζ που επιμελήθηκε σε συνεργασία, στις κομμώσεις, με τον Joseph Tayar.
Μια παράσταση που δημιουργήθηκε από έμπειρους συντελεστές, από ανθρώπους που γνωρίζουν (και αγαπούν) τη Τέχνη του Θεάτρου, που ξέρουν πως να προβάλουν την απαιτούμενη ποιότητα, αποκλείοντας την προχειρότητα, σεβόμενοι, κατ’ αρχήν τους εαυτούς τους και την θέση τους στον χώρο και βεβαίως τους/τις θεατές τους.
Προσφέρθηκε έτσι μια πρωτότυπη παράσταση, άψογα δουλεμένη, καλά ‘’κουρδισμένη’’, με αρτιότητα και ικανή σκηνική προβολή.
ΝΤΑΜΑ ΠΙΚΑ στο Θέατρο της οδού Κεφαλληνίας
Προπώληση: ticketservices.gr
Κάθε Τετάρτη 19.00, Πέμπτη & Παρασκευή 20.30, Σάββατο 21.00 και Κυριακή 19.00, μέχρι τη Κυριακή των Βαΐων 5/4
Αναλυτικές πληροφορίες ΕΔΩ
